شمس الدين محمد بن محمود الشهرزوري ( مترجم : تبريزى )

119

نزهة الأرواح وروضة الأفراح ( تاريخ الحكماء قبل ظهور الإسلام وبعده ) ( فارسى )

امنيت است از آفات دنيوى و اخروى . 11 ، 70 - هرگاه كه به افادهء علوم مىنشست و تعليم مىفرمود مىگفت : من زراعت‌كننده‌ام ، و درس گفتن آب تربيت است . پس اگر زمين پاكيزه از غل و غش نباشد آب به او نرسد « 70 » ، تخمى كه افشانده‌ام نخواهد روئيد ، و سبز نخواهد شد . 11 ، 71 - و گفت : در عجبم و شگفتم از كسى كه داند و شناسد فنا و زوال دنيا را ، چگونه او را بازى مىدهد ، و غافل مىگرداند از چيزى كه زوال و فنا را بر آن راه نيست . 11 ، 72 - حكايت مىكنند سقراط كه روزى پيش پادشاهى كه او را كشت در آمد ، پادشاه گفت : اى سقراط تو مىگوئى كه بت‌پرستى خوب نيست ؟ سقراط گفت ، آرى ، اين سخن گفته‌ام و مىگويم كه بت‌پرستى خوب نيست بعضى را ، ملك گفت كرا خوبست « 71 » گفت : سقراط را خوب نيست و ملك را خوب است ، از براى آنكه كسى كه شناخت اللّه تعالى را چنانچه حق شناخت اوست ، و آنچه حق به آن راضى است ، احتياج ندارد به آن چيزى كه او را از بدىها نگاه دارد ، و بترساند « 72 » از آنها ، چه اينها از لوازم شناخت « 73 » حق پروردگار است ؛ اما آن كسى « 74 » كه خدا را نشناخت ، و حقوق او را ندانست ؛ محتاج است به چيزى كه او را نگاه دارد ، و باز دارد از گناهان و كردارهاى بد ، از ترس بت‌هائى « 75 » كه آن را ارباب خود ساخته است . پس كسى كه اعتقاد به خدا آورد ، و شناخت ؛ او را ازين بت‌ها فايده نيست ، به جهت آنكه جسدهاى مرده‌اند .

--> ( 70 ) - اساس ، س و ت : نباشد به او رسد . ( 71 ) - اساس ، س ، و ت : « بعضى را ، ملك گفت كرا خوبست » ندارد . ( 72 ) - د : مىترساند . ( 73 ) - د : از لوازم و واجبات شناخت . ( 74 ) - د : اما كسى . ( 75 ) - د : بت‌هائى است .